جنگ قدرت ایران و روسیه بر سر سوریه؛ چرا روس‌ها علیه اسد موضع گرفته اند؟

Iran-Rousieh

رویداد۲۴ بحران سبب می‌شود تا روسیه نخواهد خواست ایران مبنی بر تمدید کمک دو میلیارد دلاری را بپذیرد. هم چنین، بحران فعلی سبب می‌شود تا روسیه نتواند به فروش نفت ایران به عنوان یک واسطه ادامه دهد چرا که در کلیت آن، روسیه خود قادر به فروش نفت اش نخواهد بود.

به گزارش سایت روزنو؛ "راغده درغام" ستون نویس معروف مطبوعات عربی در مقاله تازه‌ای در سایت تحلیلی "ایلاف" نزدیک به عربستان سعودی معتقد است که ویروس کرونا و تبعات سیاسی و اقتصادی آن سبب درگیری میان قدرت‌های جهانی و منطقه‌ای شده است و پیامد‌های گسترده‌ای خواهد داشت.

او می‌نویسد:"تنش اخیر در رابطه ایران و امریکا مرتبط با نفت است. هم چنین، در ارتباط با انتخابات ریاست جمهوری امریکا و برهه زمانی ماه رمضان است. مقام‌های ایرانی این ماه را فرصتی برای برانگیختن احساسات مذهبی می‌دانند احساسات علیه توئیت تازه "دونالد ترامپ" که در آن قایق‌های تندروی ایرانی را تهدید کرده بود و به نظامیان امریکایی فرمان داد که در صورت نزدیک شدن این قایق‌ها به ناو‌های امریکا اجازه تیراندازی دارند.

مقام‌های ایرانی از این فرصت استفاده می‌کنند تا شاید با تشدید تنش‌ها قیمت کاهش یافته نفت قدری افرایش یابد و ترامپ را به تله درگیری نظامی با ایران بکشانند. یک منبع آگاه تایید کرده که تهران خود را برای درگیری نظامی با امریکا آماده ساخته است.

او اشاره می‌کند که ایران می‌خواهد ترامپ را تحریک به اقدام نظامی در شرایط کنونی سازد. مقام‌های ایرانی از این موضوع استقبال می‌کنند چرا که اکنون خود از نظر داخلی با فشار اجتماعی بالایی مواجه هستند و علاقمند به کاهش توجه افکار عمومی به مشکلات داخلی شان هستند.

 

این منبع آگاه اشاره می‌کند که ایران خود را برای شرایط بسیار دشوار پس از ماه رمضان آماده ساخته است آن هم به دلیل تاثیر ویروس کرونا بر اقتصاد آن کشور و هم چنین تاثیر تحریم‌های امریکا. این منبع آگاه اشاره می‌کند که علیرغم تمام سختی‌ها هیچ گونه شواهدی دیده نمی‌شوند که مقام‌های ایران خواستار بازنگری و تغییر در سیاست و رویکرد پیشین خود باشند.

 

وزیر خارجه ایران اخیرا به دمشق سفر کرد تا بر ادامه حمایت ایران از "بشار اسد" رئیس جمهوری سوریه تاکید کند. این در حالی است که مطبوعات روسی گزارش داده اند که مقام‌های روسیه مخالف ایفای نقش بیش‌تر ایران در سوریه و نزدیکی بیش‌تر آن کشور به اسد هستند.

منابع‌های مطلع می‌گویند پوتین بر ادامه حمایت از اسد برای حملات تازه در ادلب تاکید کرده و سوریه تانک‌های تازه‌ای را از روسیه دریافت کرده است. مقام‌های روسیه می‌دانند که افکار عمومی آن کشور توجه چندانی به آن چه در سوریه می‌گذرد نشان نمی‌دهند و درباره تاثیرات ویروس کرونا و بحران نفت و تاثیر منفی آن بر اقتصاد نگران هستند آن هم در شرایطی که دولت روسیه امکانات بهداشتی و درمانی زیادی را برای شهروندان فراهم نکرده چرا که در شرایط فعلی از عهده هزینه‌های سنگین آن بر نمی‌آید.

 

روس‌ها و همین طور شخص پوتین ناراحت هستند چنان چه مراسم روز پیروزی که روسای جمهوری از کشور‌های مختلف جهان برای شرکت در آن دعوت شده بودند به تعویق افتاد. هم چنین، او با تعویق انتخابات برای اصلاح قانون اساسی نیز مواجه بوده است".

بیشتر بخوانید: چرا نفوذ روس‌ها بر ارتش سوریه ضعیف‌تر از آن چیزی است که تصور می‌شود؟ / مسکو به دنبال ایجاد شبه نظامیان وفادار به خود در سوریه است؟

این تحلیلگر عرب در ادامه می‌افزاید:"روسیه تنها کشوری نیست که از کرونا و تبعات آن آسیب دیده است. چین نیز با کارزار گسترده هجمه امریکایی‌ها و اروپایی‌ها مواجه است که آن کشور را مسئول شیوع ویروس کرونا در جهان و تبعات مالی تحمیل شده توسط آن می‌دانند.

همگان چشم دوخته اند تا ببینند حزب کمونیست چین چگونه با موج‌های بعدی کرونا در آن کشور مقابله خواهد کرد. انتظار می‌رود چین طرح بزرگ اقتصادی کمربند و مسیر جاده ابریشم را متوقف سازد که از نظر اقتصادی، سیاسی و اخلاقی برای چینی‌ها پروژه پراهمیتی بوده است.

 

برای ایالات متحده امریکا، ویروس کرونا از نظر تاثیر بر کاهش قیمت نفت و هم چنین منجر شدن به بیکاری قابل توجه تاثیرگذار بوده است. اگر از شدت شیوع ویروس تا پایان ماه مه کاسته نشود تاثیری منفی بر بخت ترامپ برای پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری و انتخاب دوباره او خواهد گذاشت. هم چنین، اگرچه کاهش قیمت نفت در نگاه نخست به نفع شهروندان امریکایی است با این حال، در واقعیت امر سبب ورشکستگی شرکت‌های نفتی امریکایی به دلیل سقوط بهای نفت خواهد شد. تمام این موارد نکاتی هستند که ترامپ نمی‌خواهد تا زمان انتخابات با آن مواجه شود چرا که نتیجه را به ضرر او تغییر خواهند داد".

 

این روزنامه‌نگار و تحلیلگر سیاسی در ادامه می‌نویسد:"دولت‌ها عمیقا نگران ناآرامی‌های اجتماعی و شورش‌ها به دنبال شیوع کرونا هستند. از همین رو، رهبرانی، چون ترامپ خواستار رفع قرنطینه و جلوگیری از روند فزاینده بیکاری و جلوگیری از افزایش نارضایتی اجتماعی هستند.

ترامپ در معرض انتقادات درباره رفع قرنطینه قرار دارد. در مقابل، "جو بایدن" رقیب دموکرات او به دلیل خارج از قدرت بودن اکنون نیازی نمی‌بیند تا درباره تبعات کرونا و کاهش قیمت نفت پاسخگو باشد چرا که در این برهه مسئولیتی بر عهده ندارد.

 

برای رای دهندگان امریکایی نیز اولویت اصلی در انتخابات موضوع بیکاری و اقتصاد است. ترامپ مایل است با کاستن از قرنطینه روند فزاینده بیکاری را در امریکا مهار کند، اما بایدن تلاش می‌کند با ذکر تبعات این اقدام او را مورد حمله قرار دهد. این در حالی است که احتمال آن وجود دارد که برنامه‌های بایدن در حد وعده باقی بمانند. این شمشیری دو لبه برای هر دو نامزد انتخاباتی است".

 

به گزارش روزنو، راغده درغام در بخش پایانی مقاله خود می‌نویسد:"روابط امریکا و چین نیز در انتخابات امریکا تاثیرگذار است. دموکرات‌ها ترامپ را متهم می‌کنند که بیش از اندازه چین را مقصر جلوه می‌دهد تا از این موضوع بهره برداری انتخاباتی کند.

با این حال، بریتانیا، فرانسه و آلمان و سایر دولت‌های اروپایی نیز چین را مسئول مصیبت روی داده بر اثر کرونا می‌دانند. این رویکرد باعث می‌شود دموکرات از این منظر در موضعی ضعیف و شکننده قرار گیرند. جمهوریخواهان خواستار برخورد قاطع با چین هستند و آزمایشگاه‌های چینی را مقصر درز و شیوع کرونا می‌دانند حتی اگر این درز سهوی و غیر عمدی بوده باشد و یا عمدی و با انگیزه رقابت چین با امریکا در هر صورت آنان خواستار مجازات چین شده اند.

 

این موضوع، علاوه بر کاستن از وجهه اخلاقی چین مشکلات مالی نیز برای آن کشور ایجاد می‌کند چرا که نه تنها امریکا بلکه اروپایی‌ها نیز از چین انتقاد می‌کنند. روسیه، اما به دلیل کاهش قیمت نفت دچار چالش عمیق تری شده است.

"آندری فدوروف" معاون سابق وزیر خارجه روسیه هفته گذشته در مقاله‌ای پیش بینی کرد که قیمت نفت به بشکه‌ای کم‌تر از صفر دلار کاهش یابد. او معتقد است بحران ایجاد شده برای روسیه بسیار منفی خواهد بود چرا که آن کشور از انعطاف پذیری عربستان سعودی بی بهره است و خود را برای شرایط سخت نفتی آماده نکرده بود و نفت زیادی را ذخیره نکرده است.

 

او اشاره کرد که روند تولید متوقف نخواهد شد، اما روسیه نیز قادر به فروش بیش‌تر نفت خود نخواهد بود. این موضوع به نارضایتی بیش‌تر در روسیه دامن خواهد زد و به شورش اجتماعی در آن کشور خواهد انجامید. او پیش بینی کرده این بحران اقتصادی دست کم در بازه‌ای دو ساله ادامه خواهد یافت.

البته این بحران، روسیه را از ادامه استراتژی خود در قبال سوریه باز نخواهد داشت و بر کیفیت رابطه استراتژیک آن کشور با ایران و سوریه تاثیر زیادی نخواهد داشت. با این وجود، بحران سبب می‌شود تا روسیه نخواهد خواست ایران مبنی بر تمدید کمک دو میلیارد دلاری را بپذیرد.

 

هم چنین، بحران فعلی سبب می‌شود تا روسیه نتواند به فروش نفت ایران به عنوان یک واسطه ادامه دهد چرا که در کلیت آن، روسیه خود قادر به فروش نفت اش نخواهد بود. در مورد ایران آن کشور مشاهده کرد که نه تحریم‌های امریکا پس از شیوع کرونا کاهش یافت و نه سازوکار مالی اروپایی‌ها کارامد بود.

 

در نتیجه، ایران گمان می‌کند منازعه نظامی در خلیج فارس می‌تواند به افزایش قیمت نفت بیانجامد. ایران در این فکر است که از حمله نظامی احتمالی امریکا به عنوان دستاویزی برای سازماندهی کارزاری اخلاقی در حمایت از خود و علیه امریکا استفاده کند به خصوص در طول ماه رمضان، تا توجه مسلمانان به لزوم حمایت از ایران جلب شود. هنوز مشخص نیست که امریکا در صورت حمله احتمالی ایران به نفت کش‌ها در خلیج فارس دست به اقدام نظامی خواهد زد یا خیر".

همچنین سایت "البوابه" در گزارشی به نقل از یک منبع دیپلمات غربی مدعی شده که روسیه با دولت سوریه بر سر نزدیکی به ایران دچار اختلاف شده است.

 

سایت "البوابه" درباره رقابت میان مراکز قدرت مختلف بر سر آینده سوریه می‌نویسد:"دو جریان در مسکو وجود دارند جریان اول را وزارت دفاع و نهاد‌های اطلاعاتی نمایندگی می‌کنند و جریان دوم به نمایندگی از وزارت خارجه و مراکز تحقیقاتی روسیه است. کرملین اغلب سعی می‌کند در میانه آن دو جریان حرکت کند. اخیرا کارزار رسانه‌ای در سوریه علیه دمشق به راه افتاده است. چندین روزنامه و رسانه روس این موضع را اتخاذ کرده اند. مسلما چنین موضعی بدون پوشش سیاسی به خصوص در کشوری، چون روسیه نیست جایی که هر قدمی در آن با انگیزه و نیات سیاسی برداشته می‌شود".

این منبع دیپلماتیک غربی به "البوابه" می‌گوید که سه دلیل پشت موضع تازه روسیه در قبال سوریه است:"نخست این موضوع در ارتباط با دیدار "سرگئی شویگو" وزیر دفاع روسیه از دمشق است. او در جریان این دیدار از رهبران سوریه خواست تا به توافق صلح امضا شده میان روسیه با ترکیه بر سر ادلب احترام گذارند.

 

دومین دلیل آن است که روسیه به سوریه یاداور شده که آن کشور با اسرائیل و امریکا بر سر لزوم مهار نقش ایران به خصوص شبه نظامیان مورد حمایت آن کشور در منطقه توافق نظر دارد و دمشق نیز باید این موضوع را درک کند.

سومین دلیل مسئله اقتصاد است. شرکت‌های روسی و گروه "واگنر" که پشت پرده جنگ‌های مخفی قرار دارند علیرغم مداخله نظامی روسیه در سوریه درباره فقدان درآمد گلایه دارند به خصوص در زمینه سهم حاصل از معاملات نفتی و گازی. هم چنین، ایران نیز به دلیل عدم حضور نمایندگان آن کشور در توافق بر سر ادلب و درباره ادامه حملات اسرائیل علیه مواضع ایرانی از روس‌ها ناراضی است".

 

منبع: روزنو