تحریم تسلیحاتی ایران؛ ظریف و پومپئو در جلسه شورای امنیت صحبت می‌کنند

Shoraye Amniat

بی بی سی: شورای امنیت سازمان ملل امروز سه‌شنبه ۳۰ ژوئن (۱۰ تیر) برای ارائه گزارش شش ماهه درباره اجرای قطعنامه ۲۲۳۱ این شورا در ارتباط با توافق هسته‌ای ایران (برجام) تشکیل جلسه می‌دهد.

این جلسه هم‌زمان با فشار آمریکا برای تمدید تحریم تسلیحاتی ایران برگزار می‌شود که بر اساس زمان‌بندی تعیین‌شده از سوی شورای امنیت ماه مهر امسال به پایان می‌رسد.

 

شورای امنیت ۱۳ سال پیش در اوج بحران هسته‌ای ایران خرید و فروش تسلیحات متعارف را برای ایران ممنوع کرد. قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت که بعد از توافق برجام تصویب شد پیش‌بینی کرد که این تحریم باید حداکثر پنج سال پس از پذیرش توافق هسته‌ای پایان یابد.

ارائه گزارش مربوط به ایران در جلسه مجازی امروز ساعت هفت و نیم بعد از ظهر به وقت تهران آغاز می‌شود و محمد جواد ظریف و مایک پومپئو، وزرای خارجه ایران و آمریکا هم در آن صحبت می‌کنند.

 

این جلسه برای ارائه گزارش برگزار می‌شود و در آن رای‌گیری نخواهد شد.

گزارش تازه چه می‌گوید؟

 

انتظار می‌رود رزماری دی‌کارلو، معاون دبیر کل سازمان ملل در امور سیاسی و صلح، در ارائه گزارش مربوط به اجرای قطعنامه ۲۲۳۱بخش اصلی صحبت‌های خود را به یکی از ضمیمه‌های قطعنامه درباره تحریم‌های تسلیحاتی ایران اختصاص دهد.

در گزارش دبیر کل سازمان ملل که ۱۱ ژوئن در اختیار اعضا قرار گرفت، گفته شده بود که برآوردها نشان می‌دهد محموله‌های سلاحی که آمریکا در نوامبر ۲۰۱۹ و فوریه ۲۰۲۰ در آب‌های نزدیک یمن توقیف کرد، حامل تسلیحاتی با منشا ایرانی بوده است.

در آن گزارش که ۱۱ ژوئن منتشر شد دبیرکل اشاره کرده بود که این انتقال تسلیحات احتمالا با قطعنامه ۲۲۳۱ سازگار نبوده و گفته شده بود که موشک‌های مورد استفاده در حمله به تاسیسات نفتی عربستان و فرودگاه بین‌المللی شهر ابها در جنوب عربستان هم در اصل ساخت ایران بوده است.

 

آمریکا این گزارش و همین طور فعالیت‌های نظامی ایران در منطقه و آزمایش‌های موشکی را نقض قطعنامه شورای امنیت از سوی ایران می‌داند و می‌گوید تحریم‌های تسلیحاتی علیه ایران باید تمدید شود.

برایان هوک، نماینده وزارت خارجه آمریکا در امور ایران، گفته است که ایالات متحده "اسناد بیش‌تری" درباره لزوم تمدید این تحریم‌ها ارائه خواهد کرد.

 

ایران خواسته‌ها و تلاش‌های آمریکا برای تمدید تحریم تسلیحاتی ایران را به دلیل خروج این کشور از برجام بی‌معنی می‌داند.

حسن روحانی، رئیس جمهور ایران، تلاش‌های آمریکا را "توطئه" تازه علیه جمهوری اسلامی توصیف کرده و از "چهار کشور" عضو دائم شورای امنیت به ویژه از "دو کشور دوست" یعنی روسیه و چین خواسته در برابر آمریکا بایستند.

 

شورای امنیت پنج عضو دائم دارد و اشاره آقای روحانی به چهار کشور، علاوه بر چین و روسیه، کشورهای بریتانیا و فرانسه است که موضعی انتقادی و نسبتا همسو با آمریکا در این زمینه دارند و از امضاکنندگان برجام هستند.

مقام‌های روسیه و چین تا کنون در اظهار نظرهای خود خواسته آمریکا برای تمدید تحریم تسلیحاتی ایران را رد کرده‌اند.

خروج آمریکا از برجام

 

انتظار می‌رود خانم دی‌کارلو در گزارش امروز خود به موضوع خروج آمریکا از برجام هم اشاره کند و اعمال تحریم‌های یک‌جانبه این کشور علیه ایران را ناسازگار با توافق هسته‌ای ایران و قطعنامه مربوط به آن توصیف کند.

آمریکا در ماه مه ۲۰۱۸ به صورت یک‌‍جانیه از برجام خارج شد و از آن زمان تحریم‌های ایران با هدف "فشار حداکثری" به جمهوری اسلامی را آغاز کرد.

یک سال بعد از آن ایران هم به تلافی، شروع به کاهش تعهدات خود در برجام کرد و در طی پنج مرحله تمام محدودیت‌های فنی از جمله تعهدات مربوط به غنی‌سازی و ذخیره اورانیوم را کنار گذاشت.

 

گفته می‌شود خانم دی‌کارلو در گزارش خود از این اقدام ایران هم ابراز نگرانی خواهد کرد.

آمریکا برجام را توافقی ناقص می‌داند و می‌گوید به دنبال توافق تازه و فراگیری با ایران و آماده مذاکره درباره آن است. اما ایران می‌گوید آمریکا اگر خواهان مذاکره است باید به تعهدات خود در برجام پایبند باشد و با بازگشت به این توافق در چارچوب آن گفت‌وگو کند.