Uncategorised

افزایش نرخ برابری افغانی نسبت به دلار طی پارسال و سه ماهه سوم امسال میلادی

Nerkh Arz-taleban رویداد۲۴: طالبان در طول دو سالی که قدرت را در افغانستان قبضه کردند، مجموعه ای از اقدامات را برای جلوگیری از سقوط نرخ برابری افغانی در مقابل دلار آمریکا در دستور کار خود قرار دادند: ممنوعیت استفاده از دلار و روپیه پاکستان در معاملات محلی، تشدید محدودیت‌ ها در برابر خروج ارز از کشور، غیرقانونی کردن تجارت آنلاین و تشدید برخورد قضائی با ناقضان این قوانین و محدویت‌ ها.

داده‌ های گردآوری شده توسط بلومبرگ نشان می‌ دهند که مجموعه اقدامات طالبان موجب شده تا نرخ برابری افغانی در مقابل دلار طی سه ماهه سوم سال جاری میلادی حدود ۹ درصد افزایش یابد و از رشد ۳ درصدی پزو کلمبیا پیشی بگیرد.

بر پایه برآورد بلومبرگ، نرخ برابری افغانی طی سال گذشته میلادی نیز حدود ۱۴ درصد رشد داشته است و پس از ارزهای کلمبیا و سریلانکا، در جایگاه سومین ارز جهانی قرار گرفته شاهد رشد ارزش در مقابل دلار آمریکا بوده‌اند.

با این وجود، اقتصاد افغانستان شرایط خوبی را سپری نمی‌کند. مطابق گزارش بانک جهانی، بیکاری بیداد می‌کند، دو سوم خانوارها برای تأمین اقلام اساسی با مشکل مواجه هستند و تورم فزاینده تا پایان سال جاری جای خود را به رکود اقتصادی می‌دهد.

انویتا باسو، رئیس بخش ریسک کشورهای اروپایی در مؤسسه بی‌ام‌آی (BMI) در لندن به بلومبرگ گفت: «محدودیت‌ های تشدید شده در معاملات ارزی و بهبود بسیار تدریجی در تجارت خارجی، تقاضا برای افغانی را افزایش می‌ دهد.» با این حال، او پیش‌ بینی کرد که افغانی تا پایان سال در سطوح فعلی تثبیت شود.

یک ارز قوی‌ تر بویژه در شرایطی که قیمت جهانی نفت به سمت ۱۰۰ دلار پیشروی می‌ کند، می‌ تواند به مهار فشار تورم در اقتصاد وابسته به واردات نفت کمک کند.

سازمان ملل متحد برآورد کرده است که افغانستان در سال جاری به حدود ۳.۲ میلیارد دلار کمک نیاز دارد اما طبق گزارش سرویس ردیابی مالی این سازمان، حدود ۱.۱ میلیارد دلار از این رقم تا کنون تخصیص پیدا کرده است.

دولت طالبان که با کمبود نقدینگی مواجه است، به دنبال جذب سرمایه‌گذاری در منابع غنی کشور از جمله لیتیوم است که ارزش آن به طور کلی تا ۳ تریلیون دلار تخمین زده می‌شود. چند شرکت‌ چینی، بریتانیایی و ترکیه‌ای در قالب قراردادهایی به ارزش ۶.۵ میلیارد دلار که در ماه جاری منعقد شد برای استخراج معادن آهن، سنگ معدن و طلا مشارکت کردند. طالبان همچنین در ماه ژانویه قراردادی را با یک شرکت چینی برای استخراج نفت امضا کرد.

در ماه مه، چین و پاکستان همچنین توافق کردند که طرح کمربند و جاده را به افغانستان گسترش دهند و به طور بالقوه میلیاردها دلار را برای تکمیل پروژه‌های زیربنایی مورد نیاز جذب کنند.

جاری شدن دلارهای قاچاق از پاکستان به افغانستان نیز در ماه‌های گذشته به طالبان کمک کرده است. چنان که بانک مرکزی این کشور، تقریبا هر هفته ۱۶ میلیون دلار ارز به بازار تزریق کرده است.

با وجود روان‌ تر شدن جریان‌ نقدینگی، وضعیت انسانی و چشم‌ انداز مالی در افغانستان همچنان وخیم است. به طوری که سازمان ملل هشدار داده که اگر کمک‌ های خارجی امسال ۳۰ درصد کاهش یابد، درآمد سرانه مردم افغانستان به ۳۰۶ دلار کاهش می یابد که ۴۰ درصد پایین‌ تر از سطح سال ۲۰۲۰ خواهد بود.

در همین حال، گزارش سازمان ملل در این ماه تصریح کرد که طالبان بیش از ۱۶۰۰ مورد نقض حقوق بشر را از ژانویه ۲۰۲۲ تا پایان ژوئیه سال جاری مرتکب شده‌اند. واشنگتن‌پست نیز اخیرا گزارش داد که ارزیابی پنتاگون در سال ۲۰۲۳ حاکیست که داعش دوباره از افغانستان به عنوان پایگاهی برای برنامه‌ریزی حملات در سراسر جهان استفاده می‌کند.

انویتا باسو در پایان خاطرنشان کرد: «واقعیت این است که ثبات نرخ ارز بسیار متاثر از ثبات سیاسی است.»
گفتنی است، هر دلار آمریکا روز سه‌شنبه در مقابل ۷۸.۲۵ افغانی مبادله شد. این نرخ در آغاز ژوئیه ۸۷.۵ افغانی بود.